برای ورود به بخش سازها کلیک کنید

زندگی نامه فرمان مرادی

سازنده سازهای ایرانی

فرمان مرادی در پنجم خرداد 1326 درکرمانشاه متولد شد. او سازنده و کارشناس سازهای ایرانی است که فعالیت هنری خودرا به طور رسمی درسال1349 ودر مرکزحفظ واشاعه موسیقی آغاز کرد. بعدها سرپرست و مدرس کارگاه سازسازی این مرکز شد که وابسته به "سازمان رادیو تلویزیون ملی ایران" بود و مدیریت آن را نیزاستاد مسلم موسیقی و اخلاق جناب آقای دکتر"داریوش صفوت"،بنیانگذار وسرپرست مرکز،برعهده داشت.   فرمان مرادی در زمینه ساخت سه تار و تار شاگرد و یار استاد "محمد نوایی" معروف  به  "عشقی"، سازنده معروف سه تاروتار، بود . گفتنی است که عشقی خود نیزشاگرد زنده یاد  "سید جلال" وسید نیز بهره گرفته از تجربیات استاد نامی "حاج طاهر"بوده است. شایان ذکر است که استاد عشقی به جز ساختن تار، پنج نوع سه تار نیز با قالبهای متفاوت می ساخت وشهرت ایشان درساخت سه تار بیشتر از ساخت تار بود. مرادی نیز که شاگرد  خلف عشقی بود، راه استاد خود راتا امروز ادامه داده است و به جز قالب های عشقی چند  قالب نیز خود برای ساخت ساز طراحی کرده است. ازجمله سه تارهایی که ایشان براساس قالب های استاد عشقی ساخته اند،عبارتند از :

  1. سه تار پوستی،پنجه وکاسه این ساز بسیارزیبا واز ابتکارهای استاد است . گفتنی است.
    که مرحوم استاد  "ارسلان درگاهی"  نیزآثارخود را باهمین سه تار پوستی عشقی  نواخته است که این آثارهم اکنون موجود است.
  2. سه تار ترکه ای کاسه بزرگ با9 یا11 ترک ، بجز پیشانی
  3. سه تار ترکه ای کاسه متوسط با 9یا11ترک
  4. سه تار کاسه کوچک یا سه تار مسافرتی با 7ترک
  5. سه تارکوچک کتابی باهمان قالب سه تارشماره 4 با پیشانی ودو صفحه، این دو نوع  اخیر به سه تارهای "زیرعبایی" معروف هستند که علت طراحی آنها به پیشینه مذهبی و فرهنگی ایران برمی گردد و داستانی مفصل دارد.  استاد عشقی به جز این پنج نوع سه تار، سه تار یک تکه نیزمی ساخت.

مرادی درساخت تنبورنیزازآراء ورهنمودهای علمی وسازنده استاد"الهی"، نوازنده بی- نظیر تنبور، بهره گرفته است. انواع تنبورهایی که فرمان مرادی می سازد به این شرح  است:

  1. تنبور کاسه بزرگ با هفت ترک وپیشانی وپنج یا شش سیم وبا پرده سه تاری
  2. تنبورکوچک با ابعاد مخصوص به خود ایشان که این نوع نیزپنج ترک و پیشانی دارد.

شایان ذکراست که این دوسازیعنی تنبورکوچک وتنبور6 سیم،برای اولین باربه درخواست استادالهی ساخته شدوهمان طور که اشاره شد، از نظر فیزیکی ابعادواندازه ، ازابتکارهای استاد به شمارمی آید وکاملا با اصول علم موسیقی منطبق است. در ضمن ، یکی دیگراز ابتکارهای استاد الهی درزمینه سازتنبور،اضافه کردن یک سیم مضاعف به این سازاست. این ساز قبلا دو سیم داشت و سیم اضافه شده به "سیم استاد " معروف شد. این نوآوری از نظرصدا و نیز از لحاظ "شرها" موجب ترقی در زمینه نواختن تنبورشد و نوازندگان از آن بسیار استقبال کردند.

  1. ساخت دونوع تنبورترکه ای بزرگ ومتوسط با هفت ترک وپیشانی
  2. ساخت دونوع تنبور کاسه ای (یک تکه) معمولی وطرح استاد"چنگیز گهواره"
  3. ساخت تار با الگوهای متفاوت به ویژه الگوهای استاد" یحیی "واستاد"جعفرصنعت".

مرادی به سبب علاقه شدید به ساخت ساز وموقعیت شغلی خود در مرکزحفظ و اشاعه موسیقی ونیزداشتن ارتباط نزدیک با بزرگان موسیقی ازجمله "داریوش صفوت"،"احمد عبادی"،"سعید هرمزی"،"یوسف فروتن"،"علی اصغربهاری"،"علی تجویدی"، "فرهنگ شریف"،"جلیل شهناز،"محمود کریمی" منصورنریمان،"، فریدون حافظی"، محمود تاجبخش غلام حسین بیگجه خانی"،"محمد مقدسی"، و دیگرنام آوران هنر، ازآرای بسیاری ازاین بزرگان درساخت سازبهره گرفته و تاکنون چند کتاب نیز نوشته است ، ازجمله کتاب سوزوسازعشقی که درسال 1387نشرتصنیف آن را منتشر کرده ودر کتابفروشی ها موجود است.
او درسال 1372 با رتبه 5سازسازی وبا 23 سال خدمت درمرکز حفظ واشاعه موسیقی، ازصداوسیما باز نشسته شد وبعدازبازنشستگی نیزدرمقام مدرس وکارشناس مرکزمذکور دعوت به کارشدکه این همکاری هنوزنیزادامه دارد.ازدیگرفعالیتهای اوهمکاری نزدیک با خانه موسیقی از ابتدای تاسیس آن وبه شرح زیر است.

  1. عضویت در کمیته نویسندگان اساسنامه کانون سازندگان ساز
  2. عضویت هیئت مدیره این کانون برای سه دوره دو ساله
  3. یک دوره دوساله عضویت علی البدل هیئت مدیره خانه موسیقی ودرحال حاضرنیز دو دوره دوساله است که عضو علی البدل کانون مدرسین است.
  4. درسمت کارشناس موزه موسیقی ایران ، موردآخرازحدود دو سال پیش آغازشده  وهم اکنون نیز ادامه دارد. او قالبها و ابزارکار استادعشقی راکه نشانی از شیوه چند هزارساله کار استادان پیشین است ، به این موزه اهدا کرده است   تا ضمن حفظ تاریخ این هنر، در  معرض دید بازدیدکنندگان وعاشقان سازنیز قرار بگیرد.

درجات هنری فرمان مرادی

فرمان مرادی دارنده گواهینامه هنری درجه یک ازشورای ارزشیابی هنرمندان،نویسندگان وشاعران کشوربااستنادبه مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی است. اوضمن بهره بردن ازروش ودرسهای استادانی مانندعشقی و کسب تجربه ازمحضربزرگان وصاحب نظران، نزدیک به نیم قرن است که در گود هنر مشغول ساخت سازهایی مانند تار،  انواع  سه تار و چند نوع تنبور وکمانجه با طرح ها والگوهای گوناگون است.
گفتنی است که داشتن تحصیلات دانشگاهی در رشته ادبیات یکی از آرزوهای فرمان  مرادی بود ولی به خاطرهدفی که درهنر داشت ، از رفتن به دانشگاه صرف نظرکرد و تمام عشق وعلاقه اش را درراستای تعالی سازسازی به کارگرفت و به جایی رسید که استاد راهنمای تعدای دانشجودردانشگاه های کشورشد که درحال حاضربعضی از  آنان خود رئیس یا استاد دانشگاه هستند. اوتاحدودی با نواختن سازهایی مانند تنبور،  تاروسه تارنیز آشنایی دارد وساعتهای فراغتش را با نواختن این سازها به ویژه ساز تنبورسپری می کند .
مرادی برای انتقال اندوخته ها وتجربیاتش به دیگرعاشقان این صنعت،هیچگاه پاسخ منفی نداده  است و سالها درمرکز حفظ  و اشاعه موسیقی درمقام مدرس ساز سازی ، شاگردانی ازطبقات گونا گون اجتماعی داشته است.وبا بسیاری از ساز سازان معروف کنونی به طریقی همکاری وهمیاری داشته است. مرادی می گوید روزی  استاد عشقی به من گفت: " حاج طاهرآنچه آموخته بود دراختیار استادم  مرحوم سید جلال گذاشت سید هم تجربیات خودرا به آن افزود وهم چون پدری دلسوزو با کمال انسا نیت به من انتقال دادمن نیزآنچه دراین هفتاد سال آموختم و داشتم ، با رضایت  ورغبت دراختیارتوفرزندعزیزم قراردادم ، سفارش می کنم توهم بدون چشم داشت و به دورازهرنوع انتظار یا توقعی این فنون را به دیگران بیاموز تا عشقیها همچنان زنده وجاودان بمانند".
روح هر سه استاد در گذشته که از آنان یاد شد،شاد ویادشان گرامی باد.
چند نمونه از درجات هنری:

درجه هنری درجه هنری عضویت کانون سازندگان ساز عضویت کانون سازندگان ساز
اعضای منتخب هیئت مدیرۀ خانه موسیقی عضو کمیسیون ساز و ارزشیابی ادوات موسیقی هنرمندان فرهیخته

چند نمونه از کارهای مطبوعاتی:

فرصتی برای ماندگاری بزرگداشتی که برگزار نشد کتاب سوز و ساز عشقی به کوشش فرمان مرادی

چند نمونه از اشعاری که دربارۀ فرمان مرادی و استادش سروده شده است:

شعری از محمدرضا عباسی شعری از رسول رهنما ابهام عشق – شعری از رسول رهنما شعری از ابراهیم صهبا

زخمه ی عشق

زخمه عشق فیلم مستندی که با حضور جلال ذوالفنون و فرمان مرادی توسط مازیار رضا خانی ساخته شده است. این فیلم یکی از چند نمونه فیلم مستندی است که از زندگی فرمان مرادی تولید شده است.

پوستر فیلم زخمه عشق زخمه عشق

زخمه عشق مستندی روایتی است که به رابطه استاد سازنده ساز سه تار و استاد نوازنده می‌پردازند.
این فیلم به روایت ساخت ساز سه تار و ارتباط روحی و قلبی این ساز با نوازنده می‌پردازند.
زخمه عشق نگاهی به همدلی دو استاد می‌پردازند این فیلم به روایت فرمان مرادی آغاز می‌شود و به جزئیات ساخت سه‌تار می‌پردازد و فیلم در پایان با زخمه‌های جلال ذوالفنون خاتمه می‌یابد.
زخمه عشق در جشنواره‌های داخلی خوش درخشید و به عنوان کاندید بهترین فیلم جشنواره مارسی مورد توجه منتقدان فرانسوی قرار گرفت. این فیلم بیش از 8 اکران عمومی در میان اهالی سینمایی داشته است که به تعبیر استاد محمد رضا اصلانی تنها فیلم مستندی است که قالب زمان و مکان را می‌شناسد.
حضور دو استاد صاحب نام موسیقی ایرانی به درون مایه‌ی این فیلم قوام قابل ملاحضه‌ای بخشیده است نام جلال الفنون و فرمان مرادی مهر تائیدی بر ساختار مبتنی بر عشق و دلدادگی این فیلم است.
زخمه عشق از درون حس پنهان چوب سخن می‌گوید جایی که دستان استاد مرادی قلب یک درخت را به تپیدن وا می‌دارد و سر انگشتان استاد ذوالفنون راز دلدادگی خود را آواز می‌کند


فعالیت های ورزشی

فرمان مرادی عشق و علاقه زیادی به طبیعت دارد به همین دلیل ورزش کوهنوردی را برای خودش انتخاب کرده است و اعتقاد دارد ورزش و طبیعت باعث آرامش و تقویت روح می‌شود و با کمی توجه به وضوح می‌توان قدرت و عظمت خدا را در آن دید. این توجه باعث نزدیکی و ارتباط انسان با معبودش خواهد شد. در نهایت صعود به دو قله‌ی معروف ایران ، دماوند و سبلان نتیجه‌ی همین عشق و علاقه بوده است.

صعود به قله سبلان صعود به قله دماوند

ابتدای متن

بازگشت به صفحه اصلی

تماس با ما | خانه
2012 - wizard design group ©